رفتن به بالا

تعداد اخبار امروز : 0 خبر


    مهاباد لطیف
    ١٢(°C)
    وزش باد آرام
    فشار ٢۵.۶٢(in)
    محدوده دید ۶.٠(mi)
    اشعه فرابنفش 0-Low
    رطوبت ٢۵.۶٢(in)
گاه‌شمار تاریخ خورشیدی
اردیبهشت ۱۳۹۷
ش ی د س چ پ ج
« فروردین    
1234567
891011121314
15161718192021
22232425262728
293031  
 یادداشتی بر نمایش «تحجر» به کارگردانی کریم خاوری؛

تحجر، برشی از اکنونی ما

 دکتر اسماعیل محمودی:

تحجر به کارگردانی کریم خاوری، کارگردان جوان و خوش ذوق مریوانی، در واقع بازنمایی کوتاه و اما نسبتا کاملی از زندگی بغرنج و تهی از معنای این روزهای زیست جهان ماست.

سرگردانی، تنهایی، بی تفاوتی، اغفال مدام همدیگر، تهی شدن مفهوم انسانیت، دگردیسی ارزش‌ها، رنگ باختن ارزش‌های والای انسانی، سنگ شدگی فرهنگ، سنگ شدگی انسان‌ها، بازگشت به توحش ابتدایی، بازتولید تحجر مدرن، بی اعتمادی و ناتوانی مدرنیته ابزاری در پر کردن حفره‌های زیست جهان ما، بخشی از آسیب‌های جدی و خطرناک زندگی اکنونی ما هستند که نمایش صامت و کوتاه تحجر، به خوبی آن‌ها را به نمایش گذاشت و به عبارتی با برشی بر زندگی اکنونی ما به بازنمایی عینی آن‌ها پرداخت و بار دیگر با زبان پر اعجاب هنر، این آسیب‌ها و خطرات را گوشزد نمود.

تحجر به خوبی و سادگی به ما یادآوری می‌نماید، که چقدر به زیست جهان و واقعیت‌های پیرامونی خود بی‌تفاوت شده‌ایم، به ما یادآوری می‌نماید تا چه اندازه ارزش‌های والای انسانی رنگ باخته و ارزش‌های جدید تا چه اندازه در معنابخشی به زندگی ما ناکام و ناتوانند، تحجر به ما گوشزد می‌نماید چسان انسان‌ها سنگ شدگی را پذیرفته و چسان در گرداب یک فرهنگ سنگ شده محصور هستند، تحجر به ما هشدار می‌دهد که زندگی انسان‌ها تا چه اندازه بی ارزش شده و انسان چه ساده قربانی پول، این والاترین کالای دنیای سرمایه‌داری شده و چگونه برای رسیدن به آن شنیع وار مردارنمایی می‌نماید، به ما هشدار می‌دهد که انسان‌ها تا چه اندازه سرگردان و آشفته‌اند، هشدار می‌دهد انسان‌ها تا چه اندازه تنها و مغموم هستند و مهمتر ازهمه نشان می‌دهد این مفهوم دهکده جهانی ارتباطات تا چه اندازه تهی از معنا و محتواست و انسان دارد نوعی از توحش و تحجر مدرن را بازتولید می‌نماید.

تحجر به ما می‌فهماند که به سادگی و سهولت، هر روزه شادی آفرینان و پیام آوران معصوم آشتی و زندگی را قربانی هوس‌های فردی می‌نماییم. به ما با صدای رسا اعلان می‌نماید که بی تفاوتی، بی اعتمادی و ارتباطات ساختگی، آرام آرام تمامی ارزش‌های انسانی ما را به قهقهرا می‌برد و دریغا همچنان بی تفاوتی حرف نخست را می‌زند و محدود کسانی که هنوز جامه کرامت و شرافت به تن دارند و فریادرسی و پرداختن به انسانیت انسان را از یادنبرده، چگونه به سهولت قربانی می‌شوند و مهمتر اینکه زنگ احتمال توقف فریادرسی را به صدا در می‌آورد.

تحجر بدبینانه نیست، تحجر در پی سیاه‌نمایی نیست، بلکه در پی بازنمایی بخشی از واقعیت اکنونی ماست که فرآورده‌اش سرگردانی و پایان فریادرسی و همنوع‌ دوستی و بازتولید تحجر است. تحجر دریغا بازنمایی برشی از واقعیت اکنونی ماست که تلاش دارد همسو با دیگر فریادرسان و درک کنندگان راستین درد، واپسین زنگ هشدارباش را بزند.

نمایش تحجر به کارگردانی کریم خاوری فارغ از بازنمایی قابل تحسین آسیب‌های جدی زیست جهان دگرگشته و وارونه ما، این هفته با نمایش روزانه در فضاهای عمومی شهر مریوان، به نحوی بانگ رسای تدوام پویایی این شهر در مقوله فرهنگ و ادب و هنر بود. نوید فرحبخشی بود که هنوز هستند کسانی در این وضعیت بغرنج اقتصادی و بی تفاوتی اجتماعی، رسالت خویش را از یاد نبرده و همچنان این رسالت هنری خویش را ارج می‌نهند و با هنر به جنگ تاریکی‌ها و زشتی‌ها می‌روند. از اینرو بایسته است این سنخ رویکردها و رهیافت‌ها به درد و رنج‌های انسانی را پاس داشت و به حرمت این رویکردها، کلاه از سر برداشت و خم شدگی را تجربه نمود.

مغفول نماند جدا از کارگردان، بایستی به تعظیم بازیگران سرشار از عشق و هنر این نمایش نشست که چسان و تا چه اندازه هنر و زندگی را ارج می‌نهند و چند دقیقه بازیگری را برای بازنمایی رنج‌های انسانی اینچنین جدی می‌انگارند چنان جدی گویی که بخشی از وجود، هستی و بودن خود آنهاست و این بی‌شک قابل احترام و پاس داشتن است.

اخبار مرتبط

نظرات

یادداشت ویژه

به مناسبت روز جهانی تئاتر

نمایشنامه کُردی ۱۲۵ یا ۱۰۰ ساله؟

پس از برگزاری جشن صدمین سال نمایشنامه نویسی کُردی به مناسبت صدمین سالروز نگارش نمایشنامه "مَمِ آلان" (Mame Alan/ Memê Alan) (١٩١٨م) توسط "عبدالرحیم رحمی حکاری" (1890-1958) در دانشگاه کردستان، "دکتر امید ورزنده" رئیس مرکز پژوهش کردستان شناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد سنندج، با استناد به چند منبع همچون برگه­ ای از بروشور "نمایشگاه جهانی کلمبیای شیکاگو"، در سال ۱۸۹۳م که در آن عبارت "درام کُردی"  (The Kurdish Drama)درج شده و مقاله "جعفر سریکایا" و مطلبی از "بکر شوانی" در فیس بوک، در مطلبی کوتاه تاریخ نمایشنامه نویسی کُردی را ۲۵ سال قبل تر از زمان نگارش نمایشنامه "ممِ آلان" توسط "عبدالرحیم رحمی حکاری" اعلام نمودند و ۱۲۵مین سال نمایشنامه نویسی کُردی را تبریک گفتند. این شرایط چند پرسش را مطرح نمود؛ آیا برگزار کنندگان جشن صدمین سال نمایشنامه نویسی کُردی چنین واقعه تاریخی را نادیده گرفته اند؟ آیا اجرای "درام کُردی" در شیکاگو می تواند سرآغاز نمایشنامه نویسی کُردی محسوب شود؟ و بالاخره نمایشنامه نویسی کُردی 125 یا 100 سال قدمت دارد؟ برای ارائه پاسخی دقیق به پرسش های مطرح شده لازم است شرایط اجتماعی و سیاسی آن دوره، اسناد و همچنین چند و چون نمایش اجرا شده را با حساسیت بیشتری بررسی نمود. این نوشتار سعی دارد گامی در این راستا بردارد. شرایط سیاسی، اجتماعی و اقتصادی عثمانی در نیمه دوم قرن ۱۹م برگزاری نمایشگاه جهانی شیکاگو در زمان حکومت "عبدالحمید دوم عثمانی" (۱۸۴۲-۱۹۱۸م) صورت گرفته است. دوران حکومت "عبدالحمید" از ۱۸۷۶ تا ۱۹۰۹م، دوره پرتنش امپراتوری عثمانی به دلیل جدی تر شدن مباحث تجزیه عثمانی و جنبش های ملی گرایی محسوب می شود. از اواسط قرن ۱۸م ترس اروپاییان از ترک ها و اعراب، و در واقع گسترش سرزمین های اسلامی کمتر شد و این بار آنها بودند که دست بالا را داشتند و تهدیدی برای تجزیه امپراتوری به حساب می آمدند. بسیار پیشتر از به قدرت رسیدن "عبدالحمید" سرزمین های عثمانی روی کاغذ بین فرانسه، انگلیس، آلمان و روسیه تقسیم شده بود و اولین راهکار جهت دستیابی به آن اهداف، حمایت -حتی ظاهری- از مسیحیان، یهودیان و دیگر ملت های تحت سلطه عثمانی از سوی دولت های غربی بود. از همین رو سلاطین عثمانی با ایجاد اصلاحات سیاسی و افزایش نسبی آزادی های اقلیت های مذهبی سعی داشتند از میزان نفوذ غرب بکاهند و در نیمه اول قرن ۱۹م گرایش سلاطین عثمانی به مظاهر اروپایی نمایان بود. از همین رو قرن نوزدهم، قرن اصلاحات در دوران حکومت ۶۰۰ ساله عثمانی نام گذاری شده است. تفاوت "عبدالحمید" با سلاطین پیش از خودش در قرن ۱۹م پایبندی متعصبانه به دین اسلام و احیای مجدد لقب خلیفه به جای سلطان و همچنین بهره گیری از حس اسلامگرایی اکثریت ساکنان تحت سلطه امپراتوری بود. او سرسازگاری با مسیحیت، یهودیت و در کل غرب را نداشت و تأکیدش اتکا به مبانی دین، فرهنگ و علوم اسلامی بود. همچنین مخالفت زیادی با تجدد خواهی و ظهور مظاهر غربی داشت. وی همواره به عنوان یکی از عاملان اصلی قتل عام ارامنه ...

جدیدترین خبرها

css.php